The first condition of understanding a foreign country is to smell it - Rudyard Kipling Op één of andere manier vult het binnenstappen van een nieuw land en het ontvangen van een nieuwe set stempels in onze paspoorten ons altijd met nieuwe energie... ik weet ook niet hoe ik het moet uitleggen maar het helpt ons om gemakkelijker die eerste paar dagen aan de lokale eigenaardigheden te wennen. In het geval van Pakistan is die energieuitbarsting goed voor slechts een half uur! Buiten het feit dat de douane blijkbaar graag zou hebben dat ik mijn zakken uit het oog verlies, gaan de formaliteiten vlot.. voor mij toch.. als het Cindy haar beurt is moet er een half uurtje gekletst worden. Hebben die mannen hier nog nooit een vrouw gezien? Later zal ik pas beseffen dat dit niet zo ver van de waarheid is. De bussen vertrekken pas nadat iedereen heeft gegeten en daar het ramadan (en niet ramadam!! Dat is een Moslim prostituee (ram-madam)) is wil dit zeggen dat we hier vastzitten tot zes uur. Merde. Als er ooit al een gat bestond, dan noemde het wel Taftan. Het is ongeveer zo slaapverwekkend als zijn postcode (als het er al één had). Andere verlaten gaten zijn jaloers op deze depresserende nederzetting die slechts bestaat uit een plein waar de geldsjacheraars in de shaduw hurken en vier stoffige banen die tweehonderd meter in elke richting lopen. Hier is het echt nog een wilde westen en er lopen een paar rare cowboys rond. Het is echt een plaats waar Han Solo reserve-onderdelen zou vinden. De hele dag die we doorbrengen in Taftan zien we geen enkele vrouw. Het aanbod om Taftan te verlaten is beperkt tot een grote en kleine bus. We laten ons overhalen om met de bestelwagen te rijden daar we overeenkomen dat we een extra plaats betalen en ze van die drie plaatsen een beddeke zullen maken. Misschien toch geen overbodige luxe voor de tien uur durende nachttrip. Op zoek naar nieuwe vormen van eten vind ik pakhora, een snack waarbij men alle soorten groenten in deeg gaat onderdompelen en dan in olie gaat bakken. Dit smaakt zeer lekker en het is lachen geblazen als Cindy de peper in één keer binnenspeelt en dan een paar liter water nodig heeft om te blussen (ik moet mij er niet schuldig over voelen want zij doet juist hetzelfde bij mij als ik het voor heb!). Het plezier is echter van korte duur daar de maag de rommel stante pede terugstuurt en we zo ziek als een hond de woestijn moeten intrekken.. We hernoemen het gerecht dan ook naar puke-hora. Na voor de zoveelste keer mijn maaginhoud gedumpt te hebben (volgens de scores wint Cindy.. zij had immers acht maagspoelingen nodig die nacht.. ik 'slechts' vijf), viel plots mijne frank wat al die Pakistani's met hun kannetje water in de woestijn kwamen doen.. Toen ik terugging paste ik wat beter op waar ik mijn voeten zette... Tussen twee keer heel ziek voelen in, zien we plotseling twee bekende gezichten bij onze groep belangstellenden staan. Lisa en Adrian zijn vandaag ook de grens overgestoken en nemen de grote bus. We spreken af in Quetta. Die nacht is een hel. We stoppen ongeveer zeventwintig keer om te gaan eten waarbij alle Paki's elke keer zich tegoed doen aan een massa voedsel. Ik kan niet geloven waar ze het blijven steken. Ge zult hen NOOIT in de dag zien eten, maar 's nachts eten ze tot ze er bij neervallen. Dit is een fenomeen waarin de Paki's toch verschillen van de Iranezen. Daar waar de Iranezen de Koran met een korreltje zout nemen en leven naar de geest van het boek, interpreteren de Paki's hem nog altijd letterlijk.. Niet zo verschillend van de Rooms-Katholieken in het begin van de eeuw. Het grootste probleem (zal later blijken) is het absolute gebrek aan scholing in Pakistan.. en inderdaad, nu ik hier op terugdenk kan ik mij in het zuiden van het land geen enkele school voor de geest halen. Voor ons komen die stoppen goed uit, niet om meer in onze magen te steken, maar om er nog eens een deel uit te hevelen. Toen ik zei dat die nacht een hel was, bedoelde ik dit niet letterlijk.. Eénmaal dat het donker werd koelde de woestijn heel sterk af en werd het heel koud in het busje. Alhoewel we er met dertien man en één vrouw inzaten was alle warmte direct weg door de vele roestgaten en kieren in het vehicle. De locals hadden dit wel al meer gedaan daar ze allemaal een paar dekens bijhadden. Voor ons bleef er dus niets anders over dan dicht bij elkaar te kruipen om dat klein beetje warmte dat we konden genereren toch even bij te houden. bibber.. Het is vreemd hoe ge na een nacht goed afzien, 's morgens toch vol energie kunt zijn. De extra beloofde plaats in het busje hebben we nooit gekregen, dus willen we graag een deel van ons geld terugzien. De chauffeur zijn gedacht daarover is simpel: 'mijn baas zit in Quetta, ge moet het maar met hem opnemen'. Dit neemt mijn choeke echter niet en blijft tot grote frustatie van de chauffeur in de wagen zitten nadat iedereen is uitgestapt. Ten einde raad droppen ze de wagen met ons erin op de busstop en gaan een chai-ke drinken in de hoop dat wij het beu worden en het afbollen. Als er echter één ding is waar ze hier een heilige schrik van hebben dan is het de arm van de wet. Nadat ik een politieman heb gevonden en ik samen met hem bij het busje arriveer, laat mijn choeke weten dat ze het geld al hebben teruggegeven en de politieman wordt duidelijk gemaakt dat er nooit een probleem bestaan heeft. Samen met de politieman wandelen we een eindje verder en deze deelt ons mee dat we niet de goeie moment gekozen hebben om Quetta te bezoeken. Morgen wordt Aimal Khan Kasi, een Paki terrorist uit Quetta, ter dood gebracht in de States voor het vermoorden van twee FBI agenten in 1992. Men verwacht rellen in de stad en dus brengt de politieman ons naar het station zodat we een trein naar veiliger oorden kunnen nemen. We zijn nu echter doodmoe en besluiten de kat uit de boom te kijken en toch een nachtje in Quetta te blijven. We checken in in het Al-Naeem hotel. Dan doen we ons nog te goed aan waarschijnlijk het beste suikerbrood ter wereld en vallen als een blok in slaap. Het begint al te schemeren wanneer we de kamer verlaten. Na een paar hotels te hebben gecheckt vinden we Adrian en Lisa terug in het Muslim hotel. Als we een sterke wiet rook ruiken kunnen we al raden wie er nog ligt.. road food is always neutral in color and taste, it only turns exciting a couple of hours later - Thomas Cobb even later horen we een rochel en zijn we zeker.. Nigel de Ier is ook tot hier geraakt. Hij deelt een kamer met één van de Japanners die we in het hotel in Teheran hebben ontmoet en ze zijn allebei zo stoned als een konijn. Wat verder ontmoeten we nog een jong Hollands koppel, Hester en Matthijs, die met de fiets richting Zuid-Oost Azië trekken. Iedereen gaat mee om nog een hapje te eten en verhalen uit te wisselen. Terwijl dat de rest nog wat gaat internetten besluiten wij om toch maar vroeg in het bedje te kruipen. Een goede reiziger zoekt naar de wankele balans tussen paranoia en gezond verstand. We vermoeden dat paranoia bij de anderen de overhand heeft gehaald want alleen de Australier Greg wil mee de stad in (later blijkt dat hij niets weet van de hele terechtstelling affaire). De rest blijft op hotel. In de avond zal Kasi zijn inspuiting krijgen en alhoewel de familie en hijzelf heeft gevraagd dat er in zijn naam geen rellen zouden komen, zien we heel veel politie, die meestal meer in paniek zijn dan wijzelf als ze ons zien afkomen. We hadden beter de moeite niet gedaan daar de middenstand vandaag ook niet opendoet en er buiten gesloten garagepoorten in de stad niet veel te zien is. Gelukkig is er nog de toeristenattraktie nummer één van Pakistan: de bussen. Dit zijn ware kunstwerken op wielen. Als ge minder dan 4000 versieringen op uw bus hebt steken dan komt ze niet uit Pakistan. In plaats van het vriendelijke 'where are you from' krijgen we deze keer een verwijtende 'are you from America?'. Sommige mensen maken zelfs een schietbeweging met hun hand. Toch enige spanning in de lucht. We besluiten dan maar neutraal terrein op te zoeken. Greg is immers een zware cricketfan en daar er voor de rest vandaag toch niets te doen is gaan we op zoek naar het sportcomplex. Het zou zelfs kunnen dat er een spel geitenvoetbal gaande is. Hier gebruikt men een geit als bal (???). Geitenvoetbal vinden we niet maar Greg kan toch zijn hart ophalen en een paar balletjes kloppen. Ondanks zijn geduldige uitleg snap ik nog altijd niets van het spel en als ik dan zo'n houten bal voorbij voel zoeven heb ik het wel gezien en zet me op de zijlijn. Het is ongelooflijk hoe die mannen kunnen opgaan in dit spel dat soms twee dagen kan duren, maar overal zien we groepjes Paki's spelen.. en ik dacht dat basebal saai was!! Zoals het een ware langdurig reiziger beaamd kan Greg maar niet beslissen of hij tegen Kerstmis bij de familie wil zijn of dat hij de rest van zijn geld nog wil gebruiken om een paar maanden extra te reizen. Een laaiende aanbeveling in de LP doet ons besluiten om toch eens de Afgan Chicken in Quetta restaurant te proberen met Greg, Ester en Jack (Nederlands koppel). We krijgen echter iets op ons bord dat na zorgvuldige ontleding een zwaar gemuteerd kieken blijkt te zijn. Het is een kruising tussen een struisvogel en een konijn en het enige goede punt dat we eraan ontdekken is dat wij er de volgende dag niet ziek van zullen zijn. Op de terugweg lopen we nog een winkel met een hoop zoetigheid binnen. Onze compagnons besluiten om de lokale ijskreem eens te proberen, maar dat hadden ze beter niet gedaan. Het zal waarschijnlijk deze simpele lekkernij zijn die ervoor zal zorgen dat ze de komende tien dagen ziek zijn en alledrie een dokter moeten raadplegen. Jaja, dat is een ijsje dat hen nog lange tijd op de maag zal liggen. Het is wel grappig als we terugdenken aan Syrië. Daar waren we een groep van vijf en was er elke dag wel iemand ziek. Hier zijn we een groep van zeven en als er iemand die dag gezond is is het goed geweest. Voor we ons te ruste leggen wordt het Pakistan hoofdstuk uit de 'Istanbul to Kathmandu' LP gids nog eens door het copieermachine gejaagd. Als we weten wat we nu weten hadden we de moeite niet gedaan en rechtstreeks naar Lahore doorgereist, maar ge reist om te leren hé.. We ruilen onze goede kamer voor een hol in Muslim hotel.. De kamers werden omschreven als 'grotty' en 'grubby' en dan denk ik dat het nog teveel eer is.. maarja, als ge drie keer goedkoper kunt slapen doet ge dat natuurlijk. Om vier uur 's nachts is er een lawaai van jewelste en wordt er op de deur gebonkt. We vrezen even het ergste en blijven doodstil in ons bed liggen terwijl we buiten een lynchpartij inbeelden. Het blijkt echter vals alarm te zijn en alleen maar een wake-up call voor de ramadan gezinden.. Nergens is het goedkoper om met de trein te reizen dan in Pakistan. Spijtig genoeg is het ook nergens moeilijker om met de trein te reizen dan in Pakistan. Het kost vijf mensen twee uur om alle nodige formulieren in te vullen en loketten af te lopen vooraleer we twee papiertjes met wat onleesbaar gekrabbel in ons bezit hebben. Maar 4 Euro om in een slaapcoupe een dag en nacht te treinen is dat wel waard vinden wij. Als we nog een laatste keer door Quetta wandelen valt het weer op dat ge hier geen vrouwen ziet. Een rondvraag in de groep levert dat we met zeven man de afgelopen drie dagen slechts vier vrouwen hebben gezien, waarvan er in twee gevallen nog twijfel is of het eigelijk ook geen man was. Het is hier zeker niet zo progressief als in Iran. De vrouwen bij de haard is nog steeds de leuze. Die namiddag vertrekken we samen met Ester, Jack, Lisa en Adrian richting Bahawalpur. Het eerste uur treinen gaat door de Bolan pas, één van de mooiste en dramatische landschappen in Pakistan volgens sommigen. Wel, ze mogen het hebben.. Ik hang heel de tijd uit de deur, maar buiten een hoop Afghaanse vluchtelingenkampen vind ik niet veel drama. Traveling may be...an experience we shall always remember, or an experience which, alas, we shall never forget. - J. Gordon (1896-1952) Als ge het u nog herinert, hadden we het gisteren over ijskreem met beestjes. Ester heeft het als eerste vlaggen en barft heel de coupé onder (drie dagen in Pakistan en ik heb al niet genoeg eufemismen meer om overgeven te omschrijven.. dat moet u een idee geven van wat het hoofdonderwerp is als reizigers elkaar tegenkomen.. we vragen niet meer of ze ziek zijn geweest, dat is een evidentie, maar hoe erg het was.) Het belooft een toffe dag te worden. Het compartiment heeft zoveel verschillende scheuren en gaten dat we ze niet allemaal gedicht krijgen en we slapen die nacht dan ook niet veel. Nu blijkt het toch niet zo een goed idee om de slaapzakken naar huis te hebben gestuurd.. zucht. Het is vier uur in de morgen als we in Bahawalpur aankomen. In ruil voor het tonen in welke richting de stad ligt wil een rikshaw driver wel een kus van Cindy. Even denk ik te moeten ingrijpen maar als ik hem dan zie dubbelplooien terwijl hij naar zijn kruis grijpt, bedenk ik dat beesbees haar plan wel kan trekken. De koude nacht heeft Ester geen goed gedaan dus gaan we eerst allemaal op zoek naar een hotel waar ze wat kan bekomen. Als we de trappen naar het hotel oplopen wordt de deur opengedaan door een man met een pump-action shotgun in zijn handen. Ik denk dat ge in deze streken maar beter geen handdoeken meepikt. De goedkopere hotels die wij aflopen zijn of gesloten of willen ons niet te slapen leggen. Het is hun niet toegestaan om toeristen in huis te nemen beweren ze. Ten einde raad gaan we dan maar een theetje drinken in een cafeetje. Dat is dan toch één voordeel dat ge hebt met die godv^*&% ramadan: om vijf uur 's morgens is het geen enkel probleem om ergens nog een brouwsel te krijgen. Even lijkt het erop dat we voor de eerste keer op deze trip op straat zullen moeten slapen maar Adrian raakt aan de praat met wat gasten die een reklamebureau hebben. Ze werken en slapen allemaal in twee kamertjes ergens in de stad en ze zitten er niets mee in als we er één van gebruiken om te slapen. Dit laten we ons geen twee keer zeggen en uitgeput storten we neer op de matrassen. Als we rond de middag wakker worden maken de mannen zich klaar om te gaan werken maar moeten we eerst nog beloven om in de avond nog eens terug te komen. Op dat moment hebben de vrouwen echter al door wat dit vriendelijk gedrag heeft gesponserd. Het idee dat ze vrij met een vrouw kunnen praten is voor hun reden genoeg en zowel Lisa als Cindy voelen zich niet erg comfortabel onder de blikken en complimenten van een hoop kerels die al een redelijk tijdje van thuis weg zijn. We nemen onze intrek in het Al-Hilal hotel. Het enige positieve dat ge hierover kunt zeggen is dat het goedkoop is. Als Cindy op het bed gaat zitten hoor ik wel duizend bedbeestjes krijsen, we zien een rat of twee op het binnenplein, maar het ergste is het feit dat onze nemesis, Nigel, hier ook een kamer heeft. Hij is echter zo ziek als iets en buiten de paar keer dat hij naar het toilet rent zien we van hem niet veel. We gaan ook eens horen hoe het met onze Nederlanders is. Niet zo goed blijkt. Ester is nog steeds te zwak om meer dan drie stappen te zetten en Jack begint gelijkaardige symptomen te vertonen. Ze besluiten dan maar naar Lahore te gaan om een ziekenhuis te vinden die hun verzekering zal dekken.. Adrian en Lisa blijven ook op de kamer dus gaan we maar met ons getweeën naar Ugh Shariff. Het is een goede twee uur rijden, maar we vervelen ons niet. Bij elke stop komt er wel een kerel op de bus die gedurende vijf minuten een hele speech afsteekt om schroevendraaiers, gebedsboekjes, wonderzalfjes en gelijkaardige kwakzalverij te verkopen. Enfin, hier kan Jo met de Banjo een puntje aanzuigen. De zon begint al te zakken en nadat de bus ons heeft afgezet is het nog een drie km. naar de shrines, de hoofdattractie van Ugh Shariff, dus beloven we onze tien-jarige tonga rijder een extra twintig roupies als hij ons er zo snel mogelijk kan brengen. Direct hebben we er spijt van want het arme paardje wordt serieus afgerost om dat extraatje te innen. Dan lopen we tegen de klok alle sites af onder leiding van jonge gidsjes, maar om de waarheid te zeggen zal alleen de Bibi Jawindi shrine ons bijblijven. Dit blauw-witte koepelgebouw was zeker de moeite waard. Als we op de bus stappen valt ons onmiddellijk de lijfwacht op. je krijgt er namelijk één mee op elke langeafstand-busrit. Deze oude man, die bij ons al een tijdje van zijn pensioen zou genieten, zit verloren in de bus terwijl hij zijn antiek verroeste geweer vastklempt, alsof deze nutteloze relekwie nog de enige houvast is in zijn leven. Alleen in zijn ogen kan je nog een beetje van zijn oude legertrots terugvinden terwijl hij droevig voor zich uitstaart. Tijdens de rit krijgen we even een 'twilight zone' gevoel als er tegen 50 per uur op de deur wordt geklopt. Het is gewoon één van de bijrijders die het boven wat te koud vindt en de warmte van de bus opzoekt door naar beneden te klauteren langs de rijdende bus. Als hij zich dan naast de oude officier zet, begint hij hem te direct te pesten en te treiteren (hij vertelt ons bijvoorbeeld wat het loon is van zulks een veiligheidsjob: 2000 roupies per maand, maar daar er geen pensioen bestaat is men verplicht om te blijven werken tot men er bij neervalt.), in zulke mate dat de oude man er genoeg van krijgt en probeert om zijn kwelduivel weg te jagen, wat echter het tegenovergestelde effect teweegbrengt en nu de andere passagiers ook een zwakte hebben geroken beginnen deze mee te pesten. Als men merkt dat wij dit afkeuren en dat respect voor de derde leeftijd toch elementaire beleefdheid is, beweren ze dat het gewoon een grapje is en dat beide partijen dat weten, maar waarom biggelden die tranen dan van die oude man zijn gegroefde kaken? We zijn een uur te laat voor de afspraak met de reclamemannen en als we Adrian en Lisa zien terugkomen hebben we direct door dat het geen al te gelukkig samenzijn was. Lisa is half hysterisch en ziet het niet zitten de volgende dag terug te gaan, maar de mannen hebben een grote pizza besteld en hen doen beloven dat ze terugkomen. We voelen ons echt schuldig dat we er morgen ook niet bij kunnen zijn daar we in noordelijke richting willen treinen. Onze les geleerd beginnen we die morgen reeds vroeg met het bekomen van onze studentenkorting voor de trein naar Peshawar. Na een uurtje zitten we met de nodige papieren bij de stationschef die we voor het gemak Mr. Hachacha zullen noemen omdat hij altijd affirmatief antwoordde met die woorden. Met onze valse studentenkaarten logen we als goedkope horloges. We moeten in zijn kantoor blijven tot de trein arriveert en dan begleidt hij ons persoonlijk naar onze wagon en zorgt ervoor dat wij de enigen zijn in de coupé. Het is wel handig als ge zowat contacten bij de spoorwegen hebt hé. Die dag brengen we door met lezen, slapen en eten. En het moet gezegd worden, de spoorwegen zijn ongeveer uw beste gok als ge in Pakistan iets wilt eten zonder 'nevenwerkingen' Die nacht is het weer hetzelfde verhaal. Het koelt redelijk hard af en we slagen erin om maar een paar uurtjes te slapen voor de kou ons wakker maakt. Om vijf uur in de morgen komen we aan in Peshawar en nadat we een hotelletje hebben gevonden zijn er redelijk wat decibels nodig om de aandacht te trekken van de nachtwaker. Ze maken geen misbruik van de situatie en voor een normale prijs kunnen we in een tweepersoonskamer nog een paar uurtjes knorren voor de zon opkomt. Peshawar is de stad die alle ontberingen die we hebben moeten lijden in Pakistan goed maakt. Op de ambassade in Istanboel waren ze er immers vol lof over, maar na een dag rondgelopen te hebben kunnen we zeggen dat Peshawar vanuit het toeristenstandpunt een dikke nul is en moesten we onze vervelingsdrempel weeral aanpassen. Wat we eerst beschouwen als een oldtimer stoet, blijkt al snel de brandweer te zijn die is uitgerukt om een uitslaande brand te blussen, dus gaan we de ramptoerist wat uithangen en staan versteld met het enthousiasme dat die mannen ten toon spreiden terwijl ze het vuur onder controle proberen te krijgen. Ik weet niet wat uiteindelijk de meeste schade heeft veroorzaakt? het brandje of die spuitgasten? Voor de rest heeft Peshawar bitter weinig te bieden en kijken we maar weeral wat bussen. De enige andere plaats die de moeite was om te bezoeken was het Islamia college. Deze campus is een nalatenschap van de Britten en omvat een aantal prachtige gebouwen in die indrukwekkende, no-nonsense Raj stijl. We ontmoeten een student oude talen die ons graag nog even rondleidt en ons uitnodigt om de volgende dag Engels te komen geven. We beloven dat we zeker zullen langs komen in het geval dat we de volgende dag nog in de stad zijn. De volgende stop in de lijst 'plaatsen die op niets trekken in Peshawar' is het fort. De enige reden dat we foto's trekken is omdat er bordjes staan dat het niet mag en we er de drukgebarende militairen op de kantelen in dezelfde stemming als ons mee brengen... pissed. Onnodig te zeggen dat we reeds vroeg terug zijn op hotel. Hier ontmoeten we een overland groep die vertrokken is in Istanboel en richting Goa aan het bollen is. Zelden hebben we een grotere bende poefters en bangerikken meegemaakt. Ze betalen 150 USD per week voor een babysit die alle leuke, typische zaken die een reis in deze streken toch een speciaal karakter geeft voor hun zou doen. Als we dan eens kijken eens naar onze kosten voor Pakistan zien we dat we minder dan 120 USD per week met ons getweeën opdoen.. en ge krijgt er nog perverse Paki's gratis bij!! Het niveau van debiliteit van deze groep wordt nogmaals gedemonstreerd door een Amerikaan en Hollander die samen wel even in het avontuur zullen springen en de volgende dag naar Kaboel (Afghanistan) zullen gaan voor twee dagen. Ze zijn zo opgewonden als twee puppies met een volle blaas. Vandaag hebben ze een visum voor 50 USD opgepikt zodat ze een dag naar Kaboel kunnen reizen, daar een e-mail (???) of twee naar de familie kunnen sturen om te bewijzen dat ze er geweest zijn en dan terugkomen. Als ze vol trots de Afghaanse stempel tonen blader ik eens door hun paspoort en zie dat ze een single entry visum hebben voor Pakistan. Ze zullen niet meer terug in het Pakistan kunnen komen na hun 'grote' avontuur. Als ik dat echter vermeld denken ze wel dat ze ofwel de douane ambtenaar kunnen overtuigen om hen terug te laten komen of dat ze 's nachts over een van de meest gevoelige grensovergangen ter wereld wel kunnen oversteken. Ik raad hen aan om toch genoeg dollars mee te nemen zodat ze een vliegtuig naar Indië kunnen nemen en ga gedegouteerd slapen. Die morgen haast ik mij nog snel naar het museum om een paar foto's bij zonsopgang te hebben terwijl Cindy al op de trein kruipt. Wat een artist niet kan afzien. Natuurlijk is geen enkele foto gelukt.. :-( Het is waar dat de steden tot nu toe een teleurstelling zijn geweest, maar dit kan niet gezegd worden van het landschap. Ik denk dat, op de lokale roversbendes na, het een heel verrijkende ervaring zou zijn om op u gemak door het land te fietsen. Ik moet mij echter tevreden stellen met het uit de deur hangen en wat wazige fotootjes trekken... Als ge in Taxila de opgravingen wil bezoeken is het aangewezen een tonga (paard en kar) te nemen. De wegen zijn in zulk erbarmelijke staat dat zelfs die stevige autorikshaws het geen drie dagen zouden volhouden zonder hun achteras te breken. Het enige probleem dat we hebben met onze menner is dat de plaatsen waar wij heen willen gaan, niet de zaken zijn die hij wil zien. We stoppen constant bij souvenier shops en rijden de verkeerde richting uit en we moeten twee keer uit zijn kar springen en demonstratief onze zakken pakken voor hij het door heeft dat het onze weg of geld weg is.. De eerste stop is het beste van wat Taxila te bieden heeft: Jaulian.. Deze opgraving uit 1800 was geleid door de Britten en ze hebben redelijk wat kunnen herstructureren van deze boeddha tempel. Voor wat baksheesh mogen we in de opslagruimten en krijgen we een eersteklas rondleiding rond de stupa's. De rest van de sites die we die dag zien zijn de moeite van het bezoeken niet waard. Buiten een kniehoge fundering of wat putten ziet ge niet veel meer, en ik denk dat alleen archeologen of puttengravers van de Belgacom zich hier zouden amuseren. Ge zou denken dat Pakistan een redelijk grote plaats is, dus je kan onze verbazing inbeelden als we twee bekende fietsers de heuvel zien opklauteren. Het zijn Hester en Matthijs die na lange discussie toch besloten hebben met de fiets te proberen de Karakorum Highway te volgen. We wensen ze veel succes Tussen twee sites vinden we een oldtimer die veel plezier heeft om te poseren op zijn ezel tot er echter ambras uitbreekt met andere dorpelingen en hij van zijn ezel springt om wat stenen te gaan gooien. Rare vertoning. Een van de sites bestaat uit een stupa die enorm veel weg heeft van een berg zand. Nee, nee.. er zit een verhaal achter en voor een paar honderd roepies wil de man wel gidsen en ons vertellen wat er zo speciaal is aan deze uit de kluiten gewassen molshoop. Een ander verkoopsargument is het feit dat het verbod om foto's te maken, wordt ingetrokken als ge een gids pakt. Als de opzichter zegt dat dit klopt laten we ze zien wat we denken van deze omkoperij en wandelen alleen rond terwijl we onder luide protesten toch foto's nemen. (waarvan we later het overgrote deel terug weggooien want de site was ongeveer zo interessant als een koe haar onderkant.) De normale openingsuren voor het museum zijn aangepast dankzij de ramadan en we staan voor gesloten deuren.Dit geeft ons de tijd om ons te installeren bij een van de ruïnes en een granaatappeltje te eten. Als we zitten te wachten op de trein merken de conducteurs mijn interesse voor de controlekamer op en leiden mij graag rond. Prompt keer ik terug in de tijd. Elk zichzelf respecterend treinmuseum zou in de wolken zijn met zulks een oude controlerelais. Hier echter worden ze nog elke dag gebruikt. Sommige van die bakelieten monsters stamden nog van voor dat ons vader geboren was. Het spreekwoord: 'als het niet kapot is,moet ge het niet proberen maken' wordt hier alle eer aangedaan. Als het al wat donker is komt eindelijk de trein naar Rawalpindi in zicht.. met slechts een uurtje vertraging.. In 40 minuutjes staan we in de oude hoofdstad. Alles is nu verplaatst naar Islamabad, een stad waar dertig jaar geleden enkel bomen stonden. Andere reizigers hadden ons echter al gewaarschuwd dat deze er even slecht uitzag als welke stad ook in Pakistan, dus hebben we die maar overgeslagen.. Na een goede maaltijd krijgt Cindy nog een knipbeurt en hoofdmassage met het laatste in hoofdmassage-technologie.. Omdat ik zo nen toffe ben krijg ik er nog eentje bovenop op kosten van de zaak... ondanks al mijn argumenten om eraan te ontsnappen. Gisteren waren we allebei redelijk gezond.. dat kan niet blijven duren natuurlijk en deze morgen is het mijn beurt om goed ziek te zijn. Wat ik die voormiddag nodig heb is een halve strip immodium en een WC binnen handbereik. Het is dus ons Cindy die zorgt voor de ticketten richting Lahore terwijl ik de kheema van de vorige avond tot in de zeven hellen vervloek. Op de trein ben ik nog altijd niet goed en lig wat zielig uit het raam te staren. Als ik dan echter bedenk waar ik liever zou zijn dan hier kan ik geen andere plaats bedenken. Zonder 'downs' zouden de 'ups' nooit zo goed zijn... Het is weer een heel eind bollen naar Lahore en het is dan ook al goed donker als we in de stad aankomen. De riksharijder was een eersteklas oplichter. Voor we vertrekken geven we hem het kaartje met de aanwijzingen naar de 'Regale Internet'. Het adres is er opgezet in Urdu zodat de riksjarijder geen probleem heeft om het te lezen. Nadat hij gevraagd had of wij misschien Urdu spreken of lezen liet hij ons weten dat de naam van het hotel niet juist gespeld was en dat er eigelijk 'Lahore home lodge' bedoelt wordt. Het is een geluk dat we hem tegen het lijf lopen en dat hij weet waar de lodge is.. en als we willen kunnen we straks onze appreciatie tonen met een beetje extra. We snappen onmiddellijk dat hij ons naar een plaats wil brengen waar hij wat commissie kan vangen. Natuurlijk gebaart hij van de kromme haas als we over 'regale internet' beginnen, dus zoeken we het adres op en zeggen hem dat hij ons maar op het plein voor het hotel moet afzetten en dat we het van daar zelf wel zullen vinden. Na nog twee pogingen (het is een gevaarlijke buurt en de 'regale internet' is een maand geleden afgebrand) start hij toch eindelijk de tuktuk en vertrekken we. Al snel hebben we door dat hij helemaal niet de goeie richting aan het uitgaan is en een kwartiertje later, als we stoppen voor de 'Lahore home lodge', snappen we ook waarom. Terwijl ik in mijn fantasie ons de riksja zie overnemen, hem erachter binden en zo door Lahore rijden (heb redelijk zware pillen genomen), legt Cindy uit dat als de volgende stop niet het gevraagde plein is hij geen geld gaat zien. Hij geeft het dan eindelijk op en brengt ons naar de afgesproken plaats. Hier is er nog even een luide discussie als we slechts de helft van de rit betalen. Die omweg via de 'Lahore home lodge' willen we niet op onze rekening. Als we in het hotel arriveren wordt onze ergste vrees bewaarheid als we de trap opgaan en we eerst de wiet ruiken en dan horen rochelen in een onmiskenbare stijl. Jup, de Nigel is hier ook.. samen met de rest van de mensen die we in Pakistan zijn tegengekomen. Het is een toffe reunie: heel de overland groep, Alain, de Fransman uit Zahedan, Lisa en Adriaan, Hester en Matthijs en nog een bende koreanen en Japanners die we hier en daar gezien hebben. We horen dat Jack en Ester twee dagen eerder de grens met Indië zijn overgestoken. We missen alleen Greg op het appél. De avond vliegt voorbij terwijl iedereen zijn belevenissen (vooral vertering georienteerd) vertelt en we een bordspel spelen dat is uitgevonden door mensen die heel slecht konden dammen.. Blijkt dat wij het ongeveer het langst in Pakistan hebben uitgehouden daar de rest de plannen voor het westen van het land uit het raam had gegooid en stanté pédé richting Indië koersten. Ze zijn wel blij als we vertellen dat daar evenveel te zien was als in het zuiden.. ongeveer niets. Op zo een toeloop is het hotel niet berekend, maar de patron doet een effort en zal ons samen met Nigel op drie matrassen in de gang leggen. Dit is echter zonder de Nigel gerekend die het niet ziet zitten dat hij een deel van zijn plaats moet afgeven. Die nacht slapen we buiten op het terras op een matras van koorden samen met Matthijs en Hester (tent).. veel muggen.. Voor we echter ons bedje echter kunnen opzoeken gaan we met de hele groep naar de Qawwali Singers. Je haalt deze devotiezangers er direct uit met hun wilde baarden en nog veel wildere blikken terwijl hun kaken onvermoeibaar malen op de rode kauwtabak. Elke vrijdag begint het zingen en drumming als het goed donker is en dit gaat door tot de vroege uurtjes. De drummers en dansers draaien en springen tot ze in trance zijn en gaan dan helemaal wild. Als ik ze zo bezig zag kreeg ik goesting om mee te doen, het had immers veel weg van techno dansen (allez hoe ik erop dans dan toch) Ik heb echter al snel spijt dat ik een plaats heb gezocht op de eerste rij. Als de dansers hun ogen wegdraaien en ge enkel nog het wit van hun ogen ziet moet ge goed oppassen waar ze hun voeten gooien of waar dat rode spul vliegt. Rondvliegende sigaretten horen precies ook bij het ritueel. Voor ik het door heb zijn de mensen op mij aan het kloppen om een de brand uit mijn fleece te slagen. Die avond vertrek ik met wat grote gaten in mijn jasje, maar dat zal niet veel verschil maken. Na een uurtje of twee heeft het grootste deel van de groep deze doorgedraaide toestand wel gezien en zoeken we de uitgang. Beneden blijkt er nog een massa volk rond te lopen en volgens Cindy en Lisa zijn er redelijk wat billenknijpers die hier dankbaar gebruik van maken. We nemen dus maar snel een riksja die ons terugbrengt naar het hotel Travel is intensified living--maximum thrills per minute and one of the last great sources of legal adventure. Travel is freedom. It's recess, and we need it. - Rick Steves Die ochtend zijn we op met het krieken van de dag. Het was een slaap-ervaring (met meer van het tweede dan van het eerste) om te onthouden. Ons humeur wordt er niet beter op als iets verder over Nigel struikelen die met een gelukzalige glimlach zijn roes ligt uit te slapen. De wiet is blijkbaar een uitstekend middel tegen slapeloosheid veroorzaakt door de kou en de muggen. Die f#%$&@ heeft niet eens in zijn bed geslapen. Veel energie om direct de stad te bezoeken is er niet dus gebruiken we de voormiddag om wat te internetten en goeie cake te eten terwijl we Matthijs en Hester helpen om wat digitale fotootjes op te laden naar huis. Volgens de patron is de vrijdagsdienst in de Badshahi moskee één van de meest indrukwekkende zaken in Pakistan als 60.000 mensen komen bidden op het plein. Samen met Adriaan nemen we dan ook een riksja naar de moskee waar we in plaats van de van de beloofde 60.000, slechts een 4.000 man vinden. Mmmhhh hebben blijkbaar ook last van leegloop bij de moslims. Maar het moet gezegd worden: 4.000 konten die simultaan omhoog en naar beneden gaan blijft een hilarisch zicht. Na de dienst (die gelukkig geen uren duurt) krijgen we een rondleiding van een jongen die ons allerlei trukjes toont met de moskee. Door een ingenieuze constructie is het mogelijk om een soort telefoongesprek te houden met iemand aan de andere kant van de hal, zonder dat andere mensen kunnen meeluisteren. Dit werd vroeger gebruikt om de biecht af te luisteren die iemand met Allah zou delen. Na de demonstratie stelt hij ons voor aan zijn nonkel, deze neemt ons mee naar zijn homeopathische apotheek waar we een moeten modelleren (ik had kunnen denken dat er iets achter zat!). Dit houdt in dat we met potten gepekelde apeballen in ons handen op de foto moeten.. twee dagen later komen we in de krant en de man beloofd ons de gazet op te sturen. Adriaan mag niet mee op alle foto's want hij ziet er echt ziek uit. Dit werd nog meer in de hand gewerkt omdat hij zijn haar niet wou kammen.. hij beweerde dat hij zijn essentie verloor als hij het deed.. jaja wij supermodellen hebben streken. Als we onze weg zoeken naar de Minar-i-Pakistan wordt Cindy weeral in de poep geknepen. Ze belooft de volgende die het doet een rammeling waar hij niet goed van zal zijn. Natuurlijk kan ik het niet laten om ook de goederen waar die Paki's zo in geinteresseerd zijn een goeie piets te geven voor ik het weet krijg ik een klopt op mijn arm die mij doet duizelen. Mijn choeke heeft duidelijk nood aan een anti-aggressie cursus. Na een paar uur krijg ik terug wat gevoel in mijn arm. Terwijl ik mijn arm nog wat masseer en de belofte van een pracht van een blauwe plek zie groeien nemen Adriaan en Cindy de lift naar de top van Minar-i-Pakistan, de eiffeltoren van Pakistan. Van de stad zelf zien ze niet veel, van de smog die voor de stad hangt daarentegen ziet ge genoeg. Na nog wat inkopen keren we terug naar het hotel Vanavond hebben we meer geluk met de accommodatie: er is een tweepersoonskamer vrijgekomen waar we kunnen intrekken.. dit zal ons wel een paar stijve spieren en enkele tientallen muggenbeten uitsparen, spijtig genoeg is het niet meer gratis. We zijn ook nooit tevreden hé Met de ingrediënten die we eerder hebben opgepikt willen we die avond wel zelf eens koken met Lisa en Adriaan, maar de Japanners blijven de enige bunzenbrander in het hotel gebruiken. Als we dan eens gaan zien wat ze eigelijk uitspoken zien we ze proberen om voor de tiende keer rijst te koken... zonder er water bij te doen! Ze roeren gelijk zotten maar krijgen voor de moeite enkel wat zwarte korrels. Sommige mensen gaan echt te vroeg op wereldreis! Onder het verbazende 'oh' en 'ah' geven we ze een les 'hoe kook ik rijst in vijf minuten' en kunnen eindelijk zelf aan slag. Het menu bestaat uit een slaatje met kaas en spagetti (we vonden enkel spaghettisaus zonder gehakt, dus gebruiken we kheema om er toch wat vlees in te krijgen). We genieten. Die avond spelen we DJ voor het hotel en spelen een paar DVD's met mp3's. Ongeveer elk verzoeknummer kan gespeeld worden. Kool. Het ontbijt valt in het water, We merken een gat in onze zak en aan het meeste fruit is geknabbeld.. we zitten met reuzeratten op de kamer. De patron beweert dat ge die in elke kamer in Pakistan er gratis bijkrijgt (geen wonder dat ge hier zo makkelijk ziek wordt denken wij) en verschiet als blijkt dat we niet weten dat ge in Pakistan uw eten steeds omhoog moet hangen. We dwalen de rest van de dag wat door de stad en zien kim's gun en vinden de Data Darbar moskee. Tegen die tijd is het al redelijk warm, maar als we een flesje water proberen te kopen willen de winkeliers er ons geen verkopen. In dit land wordt ge geforceerd om solidair te zijn. Uiteindelijk vinden we toch een verkoper die snapt dat het moslimgeloof niet door iedereen gedeeld wordt en kunnen we in een donker steegje een slokje nemen. Het fanatisme waarmee ze hier de Koran volgen is frustrerend. Als we de oude stad doorwandelen komen we aan het rode fort. Dit indrukwekkend bouwwerk, volledig in rode steen, is neergezet door de Mughals. Terug buiten vinden we Hester en Matthijs terug en besluiten om samen iets te gaan eten in ...Dit is een echte aanrader, niet voor het eten (dan zit ge in het verkeerde land!) maar voor het ongelooflijke zicht op de moskee Een ander ding dat we zeker wilden doen in Lahore was naar de 'dancing girls' gaan. Deze vrouwen dansen hun hart uit hun lijf terwijl ze begleid worden door een orkestje terwijl het publiek ze op regelmatige tijdstippen moet voorzien van vijf-roupie biljetten. Ik had er tijdens onze reis door Pakistan al een stuk of 150 verzameld en wou daar nu graag mee gaan gooien, Matthijs en Hester zien het ook wel zitten dus gaan we samen door de drukke straatjes op zoek naar deze attractie. Het eten in de voedselkraampjes ziet er zo mogelijk nog degoutanter uit dan wat we tot dan toe hadden gezien. In vet dat duidelijk nooit vervangen wordt, alleen bijgevuld, worden hele kiekens gebraden. Als we door foodstreet wandelen zien we ineens een bekend gezicht: Greg, waarvan we dachten dat hij al in Indië zat, is heel voorzichtig wat eten aan het proberen. Blijkt dat hij na de episode met de crème glacé in Quetta nooit meer gezond is geraakt en na veel vijven en zessen eindelijk in Lahore was geraakt waar hij drie dagen half comateus op een bed had gelegen in een hotel. Hij had niet eens genoeg energie of bewustzijn om een hospitaal te bellen en in al die tijd zijn de mensen van het hotel nooit niet komen kijken hoe het ermee ging. Nu gaat het al iets beter maar hij heeft dan toch besloten om terug in Australië te staan tegen Kerstmis. Het concept van de 'dancing girls' spreekt Greg ook wel aan dus met ons groepje van vijf gaan we verder op zoek. Als we eindelijk de juiste wijk vinden, blijkt dat tijdens ramadan de dancing girls niet zo veel optreden. Er zit dan ook niet veel in om in een spacecraft (speciale versie van een Tuktuk) te kruipen en terug naar het hotel te bollen.. shit.. In het midden van de nacht schrikken we wakker. Onze zak met voedsel, die we naar het advies van de patron aan een haak tegen de muur hadden gehangen, is precies aan het leven. Het is al snel duidelijk dat de rat een manier heeft gevonden via boven om erin te springen om onze schamele voedselvoorraad nog wat meer schade aan te doen. Als we het licht aandoen ruikt hij echter onraad en is hij uit de zak en in zijn hol verdwenen voor we er een lap op kunnen geven. Die morgen hebben we een flashback. Als we het verhaal doen tegen de baas vraagt hij of we de zak hadden dichtgeknoopt.. ha nee.. wel iedereen weet toch dat ge dat moet doen he.. wij zijn stommerikken. Na een korte maar hevige discussie moeten we toch de geïnflateerde prijs betalen om het museum te bezoeken. Hoogtepunten waren het standbeeld van queen Vic en de aandenkingsplaten aan de grote oorlog (WO I). Blijkbaar zijn de Britten hier meer komen halen dan alleen maar thee. Ook indrukwekkend was de stupa die men hier binnen had gesleurd We willen het 'sluiten van de grens' zien in Indië dus hebben we nog wel even tijd om wat rond te kijken, maar Lahore werkt niet mee: alles is potdicht Als we terug op het hotel zijn is de helft van de groep al vertrokken richting Indië.. we zeggen goodbye tegen de rest en vertrekken naar de Wagah grenspost. Als enige grenspost met Indië valt het wel een beetje tegen. In een bouwval proberen ze nog onze laatst Paki roepies tegen een afzetterkoers te wisselen. Als blijkt dat we juist al onze roepies al hebben omgezet willen ze dat we onze zakken door de dragers naar de grens laten dragen. Ik vertel ze wat ik denk van hun corrupte praktijken, neem de zakken en beginnen naar de grens te wandelen. Het is alsof de duivel ermee gemoeid is.. nog tweehonderd meter te gaan en ik wordt gebeten door een gemeen insect en als we de grens oversteken ben ik al aan het hinken. Als we bij de Indische douane aankomen zie ik sterretjes en ben blij dat Cindy de formaliteiten voor zich neemt terwijl ik de bult die aan het groeien is probeer af te koelen met wat water. Pakistan zal niet onze beste herinering zijn op deze reis, maar misschien wel onze boeienste. No one ever said traveling is easy. - Lilian Jackson Braun (1916-)